Regionalne Fundusze Filmowe, czyli promocja regionu na dużym ekranie

Zebranie funduszy na produkcję filmową to nie lada wyzwanie!

Integralną częścią filmu są lokacje – miejsca, które są równie istotne dla opowieści filmowej, jak scenariusz, aktorzy czy muzyka. Ożywiają wizję reżysera, a także odgrywają swoje role w realizacjach filmowych. Z drugiej strony film jest cenionym narzędziem marketingu miejsc. Marketerzy miast i regionów, świadomi potęgi sztuki filmowej, chętnie płacą za lokowanie produkcji filmowych właśnie u nich. Dzięki temu regiony mają szansę stać się bardziej rozpoznawalne, a nawet otrzymać nowy wizerunek.

„Zimna wojna” – film nominowany do Oscarów w trzech kategoriach, „Ida” reż. Pawła Pawlikowskiego, który zdobył w 2015 roku Oscara za najlepszy film nieanglojęzyczny, „Boże ciało” reż. Jana Komasy, „Cicha noc” reż. Piotra Domalewskiego, „Twój Vincent” reż. Doroty Kobieli i Hugha Welchmana, ekranizacja powieści Władysława Stanisława Reymonta pt. „Chłopi” reż. DK Welchman i Hugh Welchmana… Co łączy wszystkie te filmy?

Odpowiedź brzmi: Regionalne Fundusze Filmowe. Obecnie w Polsce działa dwanaście Funduszy Filmowych, które jednocześnie wspierają produkcje filmowe, przyczyniają się do rozwoju rodzimej kinematografii i wspierają swoim działaniem regiony – zarówno pod względem kulturowym, jak i turystycznym. Czym są i jaką rolę odgrywają przy powstawaniu produkcji filmowych, które często zdobywają uznanie w skali światowej? Jak wpływają na rozwój regionów i miast, które są bohaterami w tych produkcjach? Dzisiaj wyjaśniamy pojęcie city placement i omawiamy działania wybranych Regionalnych Funduszy Filmowych: Mazowieckiego i Warszawskiego, Podkarpackiego oraz Lubelskiego.

Światła, kamera… AKCJA!

 

Czym jest city placement?

City placement to działanie polegające na promocji danego miejsca poprzez umieszczenie go w filmie, serialu czy książce. Wykorzystanie city placement jako metody promocji danego miejsca, niesie ze sobą wiele korzyści – miejsce staje się bardziej rozpoznawalne, a co za tym idzie – atrakcyjniejsze turystycznie [1]. Do atrakcji turystycznych można zaliczyć już nie tylko historyczne miejsca, zabytki regionu, czy wyjątkowe krajobrazy, ale i miejsca, które pojawiły się w produkcji filmowej, czy też książce. Miejsca, które były tłem dla fabuły i tworzyły niepowtarzalny nastrój.

Skuteczność tej formy promocji prowadzi często do silnego zakorzenienia się danej produkcji w miejscu jej realizacji. Można tu przytoczyć polski przykład – serial pt. „Ojciec Mateusz” kojarzony z Sandomierzem i na odwrót: Sandomierz automatycznie łączony już ze słynnym księdzem przemierzającym miasto na rowerze.

Zarówno dla regionów, jak i miast city placement jest szansą na to, aby w atrakcyjny sposób przedstawić swoje atuty i cechy charakterystyczne. Ponadto, kiedy realizacja trafia do licznej publiczności, zwiększa zasięg oddziaływania na inne regiony, miasta, a nawet kraje, przez co jest w stanie podnieść prestiż miejsca. Atrakcyjna forma, angażuje odbiorców i wpływa na ich postrzeganie danego miasta czy regionu – w pamięci odbiorcy pozostaje docelowy obraz miejsca wykreowany w danej realizacji. Zjawisko city placement wciąż zyskuje na popularności i jest wykorzystywane w coraz większym zakresie. Kinematografia staje się idealną metodą do budowania wizerunków i popularności miast oraz całych regionów.

Regionalne Fundusze Filmowe (RFF) – ich historia i rozwój

RFF to struktury organizacyjne, które są powoływane i prowadzone przez samorządy regionalne. Działają w ramach instytucji kultury [2], a ich głównym celem jest zachęcenie producentów filmowych do kręcenia filmów na danych terenach oraz zapewnienie wsparcia finansowego, pomocy i opieki w trakcie realizacji produkcji. Wszystko to pozytywnie wpływa na turystyczny, kulturowy, a nawet gospodarczy rozwój regionów. „Obok Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej [Regionalne Fundusze Filmowe] są jednym z najważniejszych źródeł publicznego wsparcia produkcji audiowizualnych w Polsce, odgrywając tym samym istotną rolę w rozwoju kinematografii oraz kształtowaniu i umacnianiu sektora kultury” [3].

Dodatkowo działania samorządów mają ogromny udział we wsparciu kinematografii. Coroczne konkursy koprodukcyjne, w których wyłaniane są scenariusze otrzymujące dofinansowanie, organizacja festiwali i inicjatyw promujących rynek filmowy (np. Film dla klimatu) oraz różnego typu szlaki filmowe cieszące się niezwykłą popularnością wśród odwiedzających miasta turystów – wszystko to wpływa na rozwój tej gałęzi rynku.

Pierwszy Regionalny Fundusz Filmowy w Polsce (Łódzki Fundusz Filmowy) został powołany w 2007 roku. W tym roku obchodzimy więc 17. rocznicę działalności RFF. Mamy co świętować, ponieważ przez te wszystkie lata powstało wiele wybitnych i innowacyjnych produkcji, które doceniono nie tylko w Polsce, ale i na arenie międzynarodowej – zaczynając od Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych, na którym nagrodą są Złote Lwy, przez Festiwal Filmowy w Cannes, a kończąc na licznych nominacjach do Oscarów.

Mazowiecki i Warszawski Fundusz Filmowy

Kooperacja RFF z filmowcami jest korzystna dla dwóch stron – na ekranach ukazywany jest potencjał regionu, a dzięki RFF produkcja filmowa otrzymuje nie tylko dofinansowanie, ale też pomoc przy realizacji projektu w regionie. Idealnym wynikiem tej współpracy jest uwypuklenie historii i potencjału regionu, podkreślenie jego cech charakterystycznych i prezentacja miejsc, które stały się wizytówkami regionu. Doskonałym przykładem są realizacje zrealizowane na terenie Mazowsza oraz samego serca Polski – Warszawy.

Mazowiecki i Warszawski Fundusz Filmowy (MWFF) został utworzony w 2010 roku. Wraz z MWFF wsparcie dla produkcji filmowych zapewnia też Mazovia Warsaw Film Commission (MWFC), który stwarza pracującym w regionie ekipom filmowym odpowiednie warunki – zarówno pod względem formalnym, jak i logistycznym. Spod skrzydeł MWFF wyszły m.in. takie produkcje jak „Miasto 44” reż. Jana Komasy, „Sen o Warszawie” reż. Krzysztofa Magowskiego, który jest filmem biograficznym o Czesławie Niemenie, „Ostatnia Rodzina” reż. Jana P. Matuszyńskiego, „Chłopi” reż. DK Welchman i Hugh Welchmana czy najnowsza produkcja – „Akademia Pana Kleksa”, reż. Macieja Kawulskiego.

 

Podkarpacki Regionalny Fundusz Filmowy

W 2017 roku zainicjowano powstanie Podkarpackiego Regionalnego Funduszu Filmowego (PRFF), który wsparł działającą od 2016 roku Podkarpacką Kronikę Filmową skupiającą się na dokumentowaniu wydarzeń, miejsc i ludzi powiązanych z Podkarpaciem. Jest to idealny sposób na zaznajomienie mieszkańców i odwiedzających z dziedzictwem Podkarpacia.

Największe sukcesy filmowe, w których swój udział miał PRFF, to m.in. „Zimna wojna” reż. Pawła Pawlikowskiego, „Eter” reż. Krzysztofa Zanussiego, czy „Ułaskawienie” reż. Jana Jakuba Kolskiego.

W regionie powstał także Podkarpacki Szlak Filmowy wraz z mapą lokacji z poszczególnych produkcji. Dzięki temu zwiedzający Podkarpacie turyści w prosty sposób mogą zaplanować swoją podróż po miejscach, które znają z filmów. Inne turystyczne produkty filmowe w regionie to: Festiwal filmów dla dzieci i młodzieży – KINOLUB, projekt GreenFilmTourism oraz wspomniany już wcześniej Film dla Klimatu.

Lubelski Fundusz Filmowy

Lubelski Fundusz Filmowy powstał w 2009 roku. To właśnie wtedy został rozstrzygnięty konkurs na film dokumentalny o dziedzictwie Unii Lubelskiej, w którym wsparcie finansowe otrzymał film „Od Unii do Unii” reż. Marka Drążewskiego. Wyjątkowe kamienice reprezentujące różne style architektoniczne – od gotyku po renesans lubelski i secesję, kościoły, zamek i pełne tajemnic zakamarki Lublina – to wszystko otrzymuje w filmach drugie życie. Największe sukcesy filmowe w tym przypadku to „Volta” reż. Juliusza Machulskiego i „Carte blanche” reż. Jacka Lusińskiego, a także „Panie Dulskie” reż. Filipa Bajona, „Kamienie na szaniec” reż. Roberta Glińskiego oraz nowa adaptacja filmowa powieści Tadeusza Dołęgi-Mostowicza „Znachor” (reż. Michał Gazda), dostępna w serwisie Netflix, której scenografię – XIX-wieczne miasteczko możemy podziwiać w Muzeum Wsi Lubelskiej. Warto wspomnieć, że w 2022 roku Lubelski Fundusz Filmowy rozpoczął pracę nad projektem turystycznym: Lubelskim Szlakiem Filmowym.

 

 

Regionalne Fundusze Filmowe odgrywają kluczową rolę we wspieraniu produkcji filmowych, promocji regionów i miast oraz rozwoju kinematografii. City placement to idealny sposób na ukazanie potencjału miast, wzmacnianie w mieszkańcach poczucia dumy z miejsca, w którym mieszkają i popularyzowanie danej lokacji wśród turystów. W skrócie: to wyjątkowa szansa na rozwój regionu w wielu dziedzinach.

 

Autorka: Patrycja Wróbel

 

Przypisy

[1] A. Weronowska, City placement jako forma promocji regionu, „Turystyka i Rozwój Regionalny” 2015, nr 4, s. 145–152.

[2] 10 lat Regionalnych Funduszy Filmowych w Polsce, Krajowa Izba Producentów Audiowizualnych (KIPA), Warszawa 2018.

[3] https://www.mff.mazovia.pl/15-lecie-dzialalnosci-regionalnych-funduszy-filmowych/

 

Bibliografia

https://kipa.pl/wp-content/uploads/2018/10/Katalog-10-lecie-Regionalnych-Funduszy-Filmowych-1.pdf

A. Weronowska, City placement jako forma promocji regionu, „Turystyka i Rozwój Regionalny” 2015, nr 4, s. 145-152.

A. Sawicki, City placement jako forma promocji miasta, „Zeszyty Naukowe Politechniki Częstochowskiej” 2014, nr 16, s. 21-28.

Newsletter

Bądź na bieżąco